KANSER HASTALARINDA HEMŞİRE VARLIĞI ALGISININ HASTALIK ALGISI VE ANKSİYETE DÜZEYLERİNE ETKİSİ

EFFECTS OF NURSE PRESENCE ON DISEASE ANXIETY


Özet Görüntüleme: 0 / PDF İndirme: 0

Yazarlar

  • Merve NUR GÜNDÜZ Dokuz Eylül Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi
  • Ezgi KARADAĞ Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi

Anahtar Kelimeler:

Kanser Hastalığı, Hemşire Varlığı Algısı, Hastalık Algısı, Anksiyete Düzeyi

Özet

Bu çalışma kanser hastalarında hemşire varlığı algısının hastalık algısı ve anksiyete düzeylerine etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi İlhan Onat Hematoloji Binası’nda yatarak sağlık bakım hizmeti alan 165 kanser tanılı hasta ile yürütülmüştür. Çalışmada veri toplama aracı olarak Tanımlayıcı Bilgi Formu, Hemşirenin Varlığı Ölçeği, Hastalık Algısı Ölçeği ve Beck Anksiyete Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde; tanımlayıcı istatistikler, kolmogorov-Smirnov testi, pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırmada, hastaların hemşire varlığı ölçeğindeki ortalama puanları yüksek (112.27 ± 9.61) olarak belirlenmiştir. Hastalık Algısı Ölçeği Hastalık Hakkındaki Görüşler alt başlığı toplam skorlarının ortalaması 134,42±13,68, Olası Hastalık Nedenleri alt başlığı toplam skorlarının ortalaması 44,53±10,98 olarak tespit edilmiştir. Hastaların Beck Anksiyete Ölçeği’nden aldıkları skorların ortalaması 9,31±12,57 olarak belirlenmiştir. Çalışmamızda hastaların anksiyete düzeyleri hafif düzeydedir. Bu çalışma sonucunda; Hemşire Varlığı Ölçeği ile Beck Anksiyete Ölçeği puan ortalamaları arasında anlamlı ilişki saptanmamıştır. Hemşire Varlığı Ölçeği ile hastalık algısı Ölçeği toplam ve tüm alt boyut puan ortalamaları arasında anlamlı ilişki saptanmamıştır (p>0.05). 

Referanslar

Akeren, Z., & Hintistan, S. (2021). Kanser hastalarının semptom yönetiminde aromaterapi kullanımı. Sakarya Üniversitesi Holistik Sağlık Dergisi, 4(3), 136–154.

Ravasco, P. (2019). Nutrition in cancer patients. Journal of Clinical Medicine, 8(8), 1211.

Türkiye İstatistik Kurumu. (2023). Kanser istatistikleri. https://www.tuik.gov.tr/Pretablo.Do?Alt_id=1095

American Cancer Society. (2021). Cancer facts & figures 2021. https://www.cancer.org/Content/Dam/cancer-org/Research/Cancer-Facts-And-Statistics/Annual-Cancer-Facts-And-Figures/2021/Cancer-Facts-And-Figures-2021

World Health Organization. (2020). Cancer today (Global Cancer Observatory). International Agency for Research on Cancer. https://gco.iarc.fr/today/data/factsheets/cancers/39-All-Cancers-Fact-Sheet.pdf

Siegel, R. L., Miller, K. D., Wagle, N. S., & Jemal, A. (2023). Cancer statistics, 2023. CA: A Cancer Journal for Clinicians, 73(1), 17–48.

Saruhan, Ç. (2020). Cancer, side effects of chemotherapy and nursing care. International Journal of Health Services Research and Policy, 5(1), 51–63.

Baykara, O. (2016). Kanser tedavisinde güncel yaklaşımlar. Balıkesir Sağlık Bilimleri Dergisi, 5(3), 154–165.

Taşçı Duran, E. (2011). Kanser tedavisinin yan etkilerine yönelik alternatif uygulamalar. Medical Journal of Süleyman Demirel University, 18(2), 72–77.

Menekli, T., Doğan, F., & Elkıran, E. T. (2020). Kanserli hastalarda hastalık algısı ve yaşam kalitesi. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 17(3), 467–474.

Petrie, K. J., & Weinman, J. (2006). Why illness perceptions matter. Clinical Medicine, 6(6), 536–539.

Uysal, Y., & Akpınar, E. (2013). Tip-2 diyabetli hastalarda hastalık algısı ve depresyon. Çukurova Medical Journal, 38(1), 31–40.

Demir Göl, N., & Hacıhasanoğlu Aşılar, R. (2017). Kemoterapi alan hastalarda depresyon ve yaşam kalitesinin belirlenmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 6(1), 29–39.

Kahraman, B. N. (2020). Akciğer kanseri hastalarında spiritüel iyilik halinin hastalık algısına etkisi (Yüksek lisans tezi). Uludağ Üniversitesi, Bursa.

Kayır, G. (2014). Hastaların hastalık algısı ve stresle başa çıkma biçimleri (Yüksek lisans tezi). İstanbul Üniversitesi, İstanbul.

Kavradım, S. T., & Özer, Z. C. (2014). Kanser tanısı alan hastalarda umut. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 6(2), 154–164.

Huz, H. H. (2019). Kanser hastalarında hemşirenin varlığı, hasta-hemşire güven ilişkisi ve kurum imajı algısı (Yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi, Ankara.

Finfgeld-Connett, D. (2006). Meta-synthesis of presence in nursing. Journal of Advanced Nursing, 55(6), 708–714.

Rchaidia, L., De Casterlé, B., Blaeser, L., & Gastmans, C. (2009). Cancer patients’ perceptions of the good nurse: A literature review. Nursing Ethics, 16(5), 528–542.

Toru, F. (2020). A concept that is ignored in nursing: The concept of being in nursing. International Journal of Innovative Studies in Medical Sciences, 4(1), 4–11.

Soylu, C. (2015). Bilişsel davranışçı terapi tekniklerinin kanser hastalarında depresyon ve anksiyete üzerindeki etkinliği. Bilişsel Davranışçı Psikoterapi ve Araştırmalar Dergisi, 4(1), 54–63.

Spencer, R., Nilsson, M., Wright, A., Pirl, W., & Prigerson, H. (2010). Anxiety disorders in advanced cancer patients. Cancer, 116(7), 1810–1819.

Tish Knobf, M. (2007). Psychosocial responses in breast cancer survivors. Seminars in Oncology Nursing, 23(1), 71–83.

Piet, J., Würtzen, H., & Zachariae, R. (2012). The effect of mindfulness-based therapy on symptoms of anxiety and depression in adult cancer patients and survivors: A systematic review and meta-analysis. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 80(6), 1007–1020.

Şahin, L. (2015). Kanser hastalarında anksiyete ve depresyon belirtilerinin değerlendirilmesi (Uzmanlık tezi). İzmir Katip Çelebi Üniversitesi, İzmir.

Eti Aslan, F. (2017). Ameliyat sonrası bakım. A. Karadakovan & F. Eti Aslan (Ed.), Dahili ve cerrahi hastalıklar (4. baskı, ss. 237–238). Akademisyen Tıp Kitabevi.

Bozdoğan Yeşilot, S., & Öz, F. (2017). Kanser hastalarının hemşirenin varlığını algılamaları. Journal of Psychiatric Nursing, 8(3), 150–156.

Kostovich, C. T. (2012). Development and psychometric assessment of the presence of nursing scale. Nursing Science Quarterly, 25(2), 167–175.

Engqvist, I., Ferszt, G., & Nilsson, K. (2010). Swedish registered psychiatric nurses’ descriptions of presence when caring for women with post-partum psychosis: An interview study. International Journal of Mental Health Nursing, 19(5), 313–321.

Resmi Gazete. (2011). Hemşirelik yönetmeliğinde değişiklik yapılmasına dair yönetmelik. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/04/20110419-5.htm

Weinman, J., Petrie, K. J., Moss-Morris, R., & Horne, R. (1996). The illness perception questionnaire: A new method for assessing the cognitive representation of illness. Psychology & Health, 11(3), 431–445.

Kocaman, N., Özkan, M., Armay, Z., & Özkan, S. (2007). Hastalık algısı ölçeğinin Türkçe versiyonunun geçerlilik ve güvenilirlik çalışması. Journal of Psychosomatic Research, 8(4), 271–280.

Beck, A. T., Epstein, N., Brown, G., & Steer, R. A. (1988). An inventory for measuring clinical anxiety: Psychometric properties. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 56, 893–897.

Ulusoy, M., Şahin, N., & Erkman, H. (1998). Turkish version of the Beck Anxiety Inventory: Psychometric properties. Journal of Cognitive Psychotherapy, 12(2), 163–172.

Turpin, R. L. (2018). Psychometric testing of the presence of nursing scale in a magnet hospital. Nursing Education Research Conference 2018: Generating and Translating Evidence for Teaching Practice, Washington, DC.

Hansbrough, W. B., & Georges, J. M. (2019). Validation of the presence of nursing scale using data triangulation. Nursing Research, 68(6), 439–444.

Küçükbakar, A. (2011). Kanser tanısını yeni alan ve hastalığı tekrarlayan bireylerin hastalığı algılamalarının belirlenmesi (Yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi, Ankara.

Yılmaz Karabulutlu, E., & Karaman, S. (2015). Kanser hastalarında hastalık algısının değerlendirilmesi. Sağlık Profesyonelleri Araştırma Dergisi, 2(3), 271.

Kaptein, A. A., Yamaoka, K., Snoei, L., Kobayashi, K., Uchida, Y., & Van der Kloot, W. A. (2011). Illness perceptions and quality of life in Japanese and Dutch patients with non-small-cell lung cancer. Lung Cancer, 72(3), 384–390.

Sevimli, Ş., & Sağlıker, Y. (2013). Neoplastik hastalıklar. Y. Sağlıker, T. C. İnal, Y. Sarıca, A. Canataroğlu, B. Güvenç, & N. Horoz (Ed.), Harrison iç hastalıkları prensipleri (18. baskı, ss. 491–531). Nobel Kitabevi.

Güloğlu, E. (2021). Kanser tanısı alan yetişkinlerde hastalık algısı ve duygu durumun incelenmesi (Yüksek lisans tezi). İstanbul Kent Üniversitesi, İstanbul.

Chilcot, J. (2012). The importance of illness perception in end-stage renal disease: Associations with psychosocial and clinical outcomes. Seminars in Dialysis, 25(1), 59–64.

Easter, A. (2000). Construct analysis of four modes of being present. Journal of Holistic Nursing, 18(4), 362–370.

İndir

Yayınlanmış

2026-03-26

Nasıl Atıf Yapılır

NUR GÜNDÜZ, M., & KARADAĞ, E. (2026). KANSER HASTALARINDA HEMŞİRE VARLIĞI ALGISININ HASTALIK ALGISI VE ANKSİYETE DÜZEYLERİNE ETKİSİ: EFFECTS OF NURSE PRESENCE ON DISEASE ANXIETY . Göbeklitepe Sağlık Bilimleri Dergisi, 9(1). Geliş tarihi gönderen https://gobeklitepejournal.com/index.php/pub/article/view/353